Przesłanki unieważnienia małżeństwa

Kategoria: Prawo Opublikowano: środa, 06 marzec 2013

Małżeństwo może być unieważnione tylko z przyczyn przewidzianych w przepisach kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

W art. 10-16 k.r.o. unormowane są okoliczności uzasadniające unieważnienie małżeństwa. We wszystkich tych przepisach, co do podstaw unieważnienia małżeństwa ustanowiony został taki sam reżim prawny i taka sama w zasadzie konstrukcja prawna.

 

Pod względem konstrukcji prawnej najistotniejsze znaczenie mają powtarzające się w wymienionych przepisach sformułowania: „nie może zawrzeć małżeństwa” i „unieważnienia małżeństwa może żądać”. Określenie „nie może zawrzeć małżeństwa” wyraża zakaz zawarcia związku małżeńskiego. Zakaz ten ma charakter przeszkody do zawarcia małżeństwa. Przeszkoda oznacza brak określonej „zdolności” czy też „możności” zawarcia małżeństwa.

Przyczyny unieważnienia małżeństwa to brak pewnych kwalifikacji osobowych w odniesieniu do samej osoby, jak również w zakresie stosunku między określonymi osobami. Regulacja zawarta w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym opiera się na koncepcji „unieważnialności” małżeństwa w określonych okolicznościach, istotnych z punktu widzenia prawnego.

 

Przepisy kodeksu nie zawierają regulacji małżeństwa nieważnego z mocy samego prawa. Unieważnienie małżeństwa może nastąpić tylko na skutek powództwa osoby legitymowanej z mocy konkretnego przepisu kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Wyrok unieważniający małżeństwo ma charakter wyroku konstytutywnego. Oznacza to, że zawarcie małżeństwa podlegającego unieważnieniu rodzi stosunek małżeństwa, który trwa aż do unieważnienia.

 

Przyczyny unieważnienia małżeństwa są ściśle określone w kodeksie. Istotne znaczenie ma stan istniejący w chwili zawarcia małżeństwa. Stwierdzić, zatem należy, że okoliczności, które zachodzą po akcie zawarcia małżeństwa, mogą mieć znaczenie tylko z punktu widzenia konwalidacji małżeństwa zawartego wbrew przeszkodom małżeńskim.

 

Zaznaczyć należy, że niektóre przyczyny unieważnienia małżeństwa nie mają charakteru absolutnego. Może w grę wchodzić zezwolenie sądu na zawarcie małżeństwa, mimo braku określonych przesłanek zawarcia małżeństwa. Nie zawsze, bowiem małżeństwo zawarte mimo istnienia przeszkody małżeńskiej lub naruszenia przepisów o pełnomocnictwie może zostać unieważnione. Przepisy, bowiem przewidują w określonych przez nie okolicznościach możliwość tzw. konwalidacji małżeństwa, następuje ona także wówczas, gdy małżeństwo zawarto bez wymaganego zezwolenia sądu, lecz sąd takiego zezwolenia udzielił ex post.

 

Nie można również unieważnić małżeństwa po jego ustaniu z zastrzeżeniem określonych wyjątków przewidzianych w kodeksie, dotyczących małżeństw zawartych wbrew przeszkodzie pokrewieństwa oraz bigamii.

W konkluzji stwierdzić należy, że z wyjątkiem przeszkody pokrewieństwa, którą ustawodawca traktuje najsurowiej, w odniesieniu do wszystkich pozostałych mogą wystąpić okoliczności, z których zaistnieniem unieważnienie małżeństwa okaże się niedopuszczalne.

Nawet w przypadku istotnych dla ważności małżeństwa uchybień prawnych, małżeństwa takiego z mocy samego prawa nie można uznać za unieważnione.

 

Stwierdzić należy również, że małżeństwo może być unieważnione wyłącznie na podstawie wyroku sądowego, gdy w chwili jego zawarcia nastąpiło pogwałcenie określonych w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym istotnych przesłanek ważności zawarcia małżeństwa.

W związku z powyższym małżeństwo zawarte mimo istnienia okoliczności wyłączających jego zawarcie jest małżeństwem ważnym. Może ono jednak z powodu tych okoliczności zostać unieważnione. Nie można unieważnić małżeństwa z powodu istnienia w dacie jego zawarcia przeszkód prawnych, jeżeli one następnie ustały. Nie można również unieważnić małżeństwa z powodu uchybień formalnych,


Niekiedy istnieje możliwość konwalidacji małżeństwa zawartego wbrew przeszkodzie, czyli uznania je za ważne. W takim przypadku nie jest możliwe wniesienie powództwa o jego unieważnienie.

Reasumując stwierdzić należy, że zakazy małżeńskie nie są często naruszane. Niemniej, aby poznać, które z nich nie są przestrzegane oraz ustalić rzeczywistą skalę zjawiska, niezbędne było przeprowadzenie analizy orzecznictwa sądów powszechnych w sprawach o unieważnienie małżeństwa.

Mgr prawa Anna Nowak

Mojabancarella 06/03/2013


Dodaj komentarz


O nas

MOJABANCERELLA.com to portal o charakterze informacyjnym, gdzie staram się na bieżąco przekazywać Państwu informacje dotyczące Polonii włoskiej i nie tylko.

„Mojabancarella” – moja -, czyli nasza, każdego z osobna i - bancarella – słowo które stało się naszym spolszczonym tłumaczeniem słowa stragan, gdzie można znaleźć wszelkie dobro. 

ZAPRASZAM NA MOJABANCARELLA

Przedsięwzięcie jest współfinansowane przez Stowarzyszenie „Wspólnota Polska” ze środków otrzymanych od Kancelarii Senatu w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą.

  

Najnowsze artykuły

#likePolska

 
100 powodów, dla których lubisz Polskę – w rocznicę odzyskania niepodległości pokaż, za co lubisz Polskę
Mazury, Bieszczady, Gdańsk, Pałac w Wilanowie, a może polonez, toruńskie pierniki lub bociany? Pokaż, za co najbardziej lubisz Polskę. Zrób zdjęcie, nagraj film i 11 listopada w Narodowe Święto Niepodległości opublikuj wpis na Twitterze, Facebooku albo Instagramie z #likePolska.

 

Dominika Zamara zaprasza do Rzymu


Dominika Zamara serdecznie zaprasza mieszkańców Rzymu na koncert poświęcony Papieżowi Janowi Pawłowi II. W sobotę 24 listopada 2018 roku w Rzymie, w Teatro del Pepe, o godz. 20.30 odbędzie się koncert „Perle di opere e musica sacra dedicate al Santo Padre Giovanni Paolo II”.


Najpiękniejsze utwory sakralne zaśpiewa Dominika Zamara a towarzyszyć jej będzie gitarzysta, Maestro Stanley Alexandrowicz.


Mojabancarella 10/11/2018

Narodowe Czytanie „Przedwiośnia” Stefana Żeromskiego w Rzymie

Stowarzyszenie Le Rondini zaprasza na Narodowe Czytanie “Przedwiośnia” Stefana Żeromskiego, które odbędzie się w Rzymie 8 września 2018 roku, w siedzibie Ambasady RP w Rzymie.

8 września br. roku, w ramach akcji Narodowego Czytania, która ma na celu propagowanie bogactwa polskiej literatury oraz popularyzację czytelnictwa, cała Polska będzie czytać „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego. Nad odbywającą się już po raz siódmy akcją patronat honorowy objęła Para Prezydencka - Andrzej Duda i Agata Kornhauser-Duda.

 

Święty Jan Paweł II w oczach dziecka

 

 

XIII edycja Międzynarodowego Konkursu Plastycznego Święty Jan Paweł II w oczach dziecka.

Muzeum w Bielsku Podlaskim Oddział Muzeum Podlaskiego w Białymstoku, Wydział Katechezy i Szkolnictwa Katolickiego Kurii Diecezjalnej w Drohiczynie oraz Dekanat Bielski zapraszają dzieci i młodzież do udziału w XIII edycji Międzynarodowego Konkursu Plastycznego Święty Jan Paweł II w oczach dziecka.

 

Konkurs Wiedzy „Święty Stanisław Kostka. Patron Polski, dzieci i młodzieży”



Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne Le Rondini włączyło się w obchody Roku Świętego Stanisława Kostki., ogłaszając Konkurs Wiedzy „Św. Stanisław Kostka. Patron Polski, dzieci i młodzieży”. Współorganizatorem Konkursu jest Duszpasterstwo przy kościele św. Stanisława B.M. w Rzymie. Patronat Honorowy nad Konkursem objęli: Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej przy Stolicy Apostolskiej oraz Parafia św. Stanisława Kostki w Rostkowie.

 

Zlot Motocyklowy przy Kwaśnicy

 

 

Festiwal Kwaśnicy oraz Mojabancarella serdecznie zapraszają wszystkich miłośników motocykli, na Zlot Motocyklowy przy Kwaśnicy, który odbędzie się w Żywcu, w dniach 10 – 12 sierpnia 2018 roku.

Zlot Motocyklowy połączony jest z jubileuszem XV-lecia Festiwalu Kwaśnicy. Zlot rozpocznie się w piątek o godz. 16.00 mszą św. polową. W sobotę zapraszamy na Paradę Motocyklową ulicami Żywca, która wyruszy spod Amfiteatru i skieruje się na żywiecki Rynek, gdzie zaplanowany jest krótki postój a następnie powrót pod Amfiteatr.

 

XV Festiwal Kwaśnicy

 

 

Światowa Loża Smakoszy Beskidzkiej Kwaśnicy zaprasza serdecznie na jubileusz XV-lecia Festiwalu Kwaśnicy, który odbędzie się w Żywcu, w dniach od 10 do 12 sierpnia 2018 roku, na błoniach Amfiteatru pod Grojcem.

Pomysłodawczyni i organizator, sławnej na całą Polskę Kwaśnicy, Barbara Czul, o tegorocznym Festiwalu mówi, że będzie niepowtarzalny a program Festiwalu zostanie tak ułożony, aby każdy z uczestników znalazł w nim coś atrakcyjnego dla siebie – niezależnie od wieku oraz płci.

 

Beskidy Music Festival 2018

 

 

Maciej Maleńczuk, Sławomir i Smolik // Kev Fox to gwiazdy, które wystąpią na żywieckiej scenie podczas Beskidy Music Festival, który odbędzie się 16 – 17 czerwca 2018 roku, na Błoniach Amfiteatru pod Grojcem.

Organizatorami Beskidy Music Festival jest Stowarzyszenie Światowa Loża Smakoszy Beskidzkiej Kwaśnicy oraz portal Beskidy.News.